U bent hier

Van Schijndelhuis, Utrecht

Het Van Schijndelhuis

Het Van Schijndelhuis

Op een binnenterrein in Utrecht staat Van Schijndels ‘Huis van licht en lucht’. Met zelfontworpen meubels en gebruiksvoorwerpen is het een interieurensemble in één handschrift.

Lichtinval

In 1992 ontwerpt architect Mart van Schijndel een woonhuis voor zichzelf. Enkele jaren ervoor koopt hij van de gemeente Utrecht een binnenterrein tussen het Pieterskerkhof en de achterzijde van woningen aan de Kromme Nieuwegracht. Op dit besloten perceel bevinden zich een pakhuis uit 1939 en bedrijfshal ontworpen voor de Stichtse Glashandel, dat de gemeente tot 1988 in gebruik heeft als grafisch atelier. Hier wil Van Schijndel zijn huis bouwen. 
Centraal in de plattegrond situeert hij een driehoekig vertrek met aan weerzijden patio’s, om het daglicht van 2 kanten te laten binnenvallen. Rondom deze hoge ruimte schikt hij de werkkamer, bibliotheek, keuken, badkamer en sauna. Op de verdieping bevinden zich onder meer de slaapkamers. Door de geometrische opzet van de plattegrond ontstaat een geraffineerd spel van diagonalen, perspectieven en heldere verhoudingen. 
Naast het bijzondere lijnenspel is het subtiele gebruik van zachte pastelkleuren typerend voor Van Schijndels werk. De muren waarop de ochtendzon valt, zijn lichtgeel; waar de middagzon komt, zijn ze zacht lavendelblauw. Voor een ‘zomeravondsfeer’ laat hij het wit voor het plafond aanlengen met wat rood. 

Technische vondsten

Van Schijndel, opgeleid als timmerman, meubelontwerper, interieurarchitect en bouwkundige, is altijd op zoek naar innovaties. In het huis past hij allerlei technische vondsten toe. Met glas gevulde stalen puien vormen de scheiding tussen woonkamer en patio’s. Met een ingenieus dubbelscharnier zijn de grote glazen deuren op de hoeken zowel draaiend als schuivend te openen. De patio en woonkamer lopen dan in elkaar over. Onder de trap ontwerpt hij een solarium. Het meest vindingrijk zijn de deuren en deurtjes overal in huis die draaien op siliconenkit – zonder scharnieren. Ze zitten zowel in de keukenkastjes als tussen de vertrekken.

Zelfontworpen meubels

De architect richt zijn huis in met meubels naar eigen ontwerp, zoals de Driepuntskruk uit 1963, de Zevenstoel, de Schragentafel, de aluminium stapelstoel Fulfil.  Hij ontwerpt verlichting, zoals de Slack I staande lamp en de Shofloat wandlamp. Ook ontbreekt de Delta-vaas niet, het ontwerp uit 1981 waarmee Mart van Schijndel internationaal veel furore maakt en dat inmiddels als een van Nederlands design-iconen geldt. De vaas bestaat uit drie verlijmde glasplaatjes. De eigen ontwerpen combineert Van Schijndel met replica’s, bijvoorbeeld een Rietveldstoel uit 1937. De overige aankleding, zoals boekenplanken, bergkasten, wijnrekken en kleerhangers ontwerpt hij zelf. ‘Huis van licht en lucht’ noemt hij het resultaat. In 1995 ontvangt Van Schijndel de Rietveldprijs voor zijn vernieuwende ontwerp. 

Originele staat

Mart van Schijndel overlijdt in 1999. Zijn woonhuis verkeert nog steeds in originele staat. Het is bijzonder door de beleving van de ruimte, de lichtinval, het kleurgebruik, de vernuftige technische details en zelfontworpen meubels en gebruiksvoorwerpen. Het geheel is in één handschrift ontworpen. De speciaal opgerichte stichting zet zich in om het huis met inrichting in stand te houden. Het Van Schijndelhuis wordt nog altijd particulier bewoond. Met enige regelmaat zijn er activiteiten die aansluiten bij het gedachtengoed van de architect. Het Van Schijndelhuis is op afspraak te bezoeken.

Meer informatie

Bronnen

  • Drabbe, N., H. van Heeswijk en A. Oosterman (2014). Van Schijndelhuis. Het woonhuis van architect Mart van Schijndel. Amsterdam: NDCC Publishers
  • Küper, M. (2003). Mart van Schijndel: kleurrijk architect. Rotterdam: NAi Uitgevers

Tekst: Jacqueline von Santen
Foto's: Ronald Tilleman

Reacties