U bent hier

Kasteel Heeze, Heeze-Leende

Kasteel Heeze

Kasteel Heeze

Kasteel Heeze maakt deel uit van het gelijknamige landgoed in Noord-Brabant en geeft een fraai beeld van adellijke wooncultuur vanaf de bouwtijd tot op de dag van vandaag. 

Twee delen

Het kasteelcomplex omvat het middeleeuwse slot Eymerick en het nieuwere, 17de-eeuwse kasteel, naar ontwerp van Pieter Post. De bouw vindt plaats in opdracht van Albert Snouckaert van Schauburg, baron van Dorestadt, die in 1659 de heerlijkheid in handen krijgt. Vanwege geldgebrek wordt alleen het U-vormige poortgebouw neergezet. Pas later wordt onder leiding van Maurits Post, de zoon van Pieter, een verdieping toegevoegd en ontstaat een volwaardige adellijke woning. In 1733 verrijzen de U-vormige bijgebouwen spiegelbeeldig aan de 1ste binnenplaats. In 1759 komt het landgoed in handen van Jan Maximiliaan baron van Tuyll van Serooskerken, waarna het in de familie blijft. 

Verzonken badkuip

Op de begane grond van het U-vormige kasteel, aan weerszijden van de poort, ligt een serie vertrekken die uitkomen op gangen, toegankelijk vanaf de binnenplaats. Er zijn onder meer twee salons, een eetkamer, een bibliotheek en een zeer oude badkamer met een in de hardstenen vloer ingelaten bad. Op de verdieping ligt boven de poort de muziekkamer, geflankeerd door onder meer slaapkamers en andere salons. 

Wandtapijten

Het interieurensemble van Kasteel Heeze is historisch gegroeid. In de kleine en grote salon beneden hangen kostbare 17de-eeuwse wandtapijten met voorstellingen uit het leven van Alexander de Grote, en ‘verdures’, waarop vooral bomen en bossages staan afgebeeld.  Ze zijn aangekocht door François Adam baron d’Holbach.  

Renovatie

In 1797 wordt het huis ingrijpend gerenoveerd door architect Nicolaas Renier in opdracht van Johanna van Tuyll van Serooskerken-Van Westrenen en haar man Jan Diederik. De laat 18de-eeuwse interieurs zijn bijzonder vanwege de samenhang tussen de vertrekken, de afwerking van bijvoorbeeld de stucplafonds en schouwen, en onder andere de gordijnen, lampetsets en speciaal ontworpen beschilderde meubelen. In diverse vertrekken komen de meubelen met dezelfde vorm, ornamentiek en detaillering terug, maar per ruimte in een bijpassende eigen kleurstelling, zoals in de Blauwe slaapkamer en de Minervakamer en de badkamer. 

American kitchen

Zelfs in de bij het publiek minder bekende ruimtes, zoals de laat 19de-eeuwse Rode Kamer in eclectische stijl, de bibliotheek en de American kitchen uit de eerste helft van de 20ste eeuw, vormen de afwerking en de losse delen van het interieur een eenheid. Hierdoor geven de ruimtes een compleet en natuurgetrouw  beeld van de periode van aanschaf. 

Levend cultuurgoed

Het beheer van het kasteel is tegenwoordig in handen van een stichting en een echtpaar is voor enkele jaren verantwoordelijk voor de dagelijkse gang van zaken – dit op vrijwillige basis. Het kasteel is gedeeltelijk opengesteld voor publiek. De familie Van Tuyll van Serooskerken bewoont een aantal vertrekken in de vleugels en is betrokken bij het bestuur van de stichting. Ook gebruikt de familie af en toe een aantal opengestelde kamers. Zo is het kasteel een nog levend cultuurgoed, met een inboedel die historisch aan de locatie verbonden is. Het interieur is dan ook niet vergelijkbaar met museale stijlkamers waarin de objecten vaak wel dezelfde stijl hebben, maar niet uit hetzelfde interieur afkomstig zijn.  
De conditie van het interieur is de laatste jaren sterk verbeterd door aanpassingen in de preventieve conservering. Ook is een groep vrijwilligers bijeen gebracht, die onder begeleiding van een professional het woontextiel restaureert. 

Meer informatie

Bronnen

  • Burkom, F. van, K. Gaillard, E. Koldewij e.a. (Red.) (2001). Leven in toen. Vier eeuwen Nederlands interieur in beeld. Amsterdam–Zwolle: Stichting Manifestatie Historisch Interieur
  • Oirschot, A. van, J.G.N. Renaud en A.I.J.M. Schellart (1985). Het kasteel van Heeze. Doorn: Nederlandse Kastelen Stichting

Tekst: Margriet Kwakernaak
Foto's: Serge Technau

Reacties